Tek Düzen Hesap Planı Nedir ?

 Tek Düzen Hesap Planı (TDHP), işletmelerin muhasebe kayıtlarını ve mali tablolarını standart bir formatta tutmalarını sağlayan bir sistemdir. Türkiye'de, TDHP 1994 yılında yürürlüğe girmiştir ve Vergi Usul Kanunu ve Türk Ticaret Kanunu hükümleri çerçevesinde Maliye Bakanlığı tarafından belirlenmiştir. TDHP'nin temel amacı, mali tabloların anlaşılabilirliğini ve karşılaştırılabilirliğini artırmak, muhasebe kayıtlarının doğruluğunu ve güvenilirliğini sağlamaktır.

 

 Tek Düzen Hesap Planının Özellikleri

1. Standartlaşma:

   - Bütün işletmeler için aynı hesap kodları ve hesap isimleri kullanılır. Bu, farklı işletmelerin mali tablolarının karşılaştırılmasını kolaylaştırır.

  

2. Detaylı Yapı:

   - TDHP, ana hesaplar, alt hesaplar ve yardımcı hesaplardan oluşur. Bu yapı, muhasebe kayıtlarının daha detaylı ve spesifik olmasını sağlar.

 

3. Hesap Kodları:

   - TDHP'de her hesap için belirli bir kod sistemi kullanılır. Bu kod sistemi, hesapların sınıflandırılmasını ve düzenli bir şekilde tutulmasını sağlar. Hesap kodları, genellikle 3 haneli veya daha fazla karakterden oluşur.

   - Örneğin, "100 Kasa" hesabı, kasada bulunan nakit paraları ifade ederken, "600 Yurt İçi Satışlar" hesabı satış gelirlerini gösterir.

 

4. Hesap Grupları:

   - TDHP, hesapları belirli gruplara ayırır. Bu gruplar şunlardır:

     - 1. Dönen Varlıklar

     - 2. Duran Varlıklar

     - 3. Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar

     - 4. Uzun Vadeli Yabancı Kaynaklar

     - 5. Öz Kaynaklar

     - 6. Gelir Tablosu Hesapları

     - 7. Maliyet Hesapları

     - 8. Nazım Hesaplar

 

 Tek Düzen Hesap Planının Faydaları

- Karşılaştırılabilirlik: Farklı işletmelerin mali tablolarının aynı formatta olması, finansal analiz ve karşılaştırmaların daha sağlıklı yapılmasını sağlar.

- Şeffaflık: Standart hesap planı, mali bilgilerin daha anlaşılır ve şeffaf olmasını sağlar.

- Düzen ve Kontrol: TDHP, muhasebe kayıtlarının düzenli ve sistematik bir şekilde tutulmasını sağlar, bu da denetim süreçlerini kolaylaştırır.

- Uyumluluk: Vergi mevzuatı ve diğer yasal düzenlemelerle uyumlu olmayı sağlar, bu da yasal gerekliliklerin yerine getirilmesini kolaylaştırır.

 

 TDHP'de Ana Hesap Grupları ve Örnek Hesaplar

1. Dönen Varlıklar (100-199):

   - 100 Kasa

   - 101 Alınan Çekler

   - 102 Bankalar

   - 120 Alıcılar

 

2. Duran Varlıklar (200-299):

   - 250 Arazi ve Arsalar

   - 252 Binalar

   - 255 Demirbaşlar

 

3. Kısa Vadeli Yabancı Kaynaklar (300-399):

   - 300 Banka Kredileri

   - 320 Satıcılar

   - 360 Ödenecek Vergi ve Fonlar

 

4. Uzun Vadeli Yabancı Kaynaklar (400-499):

   - 400 Banka Kredileri

   - 421 Borç Senetleri

 

5. Öz Kaynaklar (500-599):

   - 500 Sermaye

   - 570 Geçmiş Yıl Karları

   - 580 Geçmiş Yıl Zararları

 

6. Gelir Tablosu Hesapları (600-699):

   - 600 Yurt İçi Satışlar

   - 610 Yurt Dışı Satışlar

   - 621 Satış İadeleri

 

7. Maliyet Hesapları (700-799):

   - 710 Direkt İlk Madde ve Malzeme Giderleri

   - 720 Direkt İşçilik Giderleri

   - 730 Genel Üretim Giderleri

 

8. Nazım Hesaplar (900-999):

   - 900 Nazım Hesaplar

   - 901 Nazım Hesaplar Karşılıkları

 

Tek Düzen Hesap Planı, işletmelerin mali işlemlerini daha sistematik ve şeffaf bir şekilde yönetmelerini sağlar ve finansal raporlama süreçlerini kolaylaştırır. Bu da finansal bilgi kullanıcıları için daha güvenilir ve karşılaştırılabilir veriler sunar.